Adli Bilimlerde Zehir ve/veya Psikoaktif Madde İçeren Bitkiler ve Mantarlar
Beril Anılanmert, Fatma Çavuş Yonar · container not stated · 2024
Not cached yet. This record was fetched live for this request and is stored after the lookup. Reopening the page should serve the cached copy.
· OpenAlex · book-chapter · 2024
Abstract
Toksinler, bitkilerin/mantarların kendilerini tehditlere karşı savunmak için ürettiği metabolitlerdir. Bitkilerde bulunan başlıca zehirli maddeler alkaloitler, kardiyak ve siyanojenik glikozitler, diterpenler, oksalatlar, proantosiyanidinler, fenilpropanoidler, flavonoidler, tanenler, lignanlar, nitrojen içeren bileşikler, reçineler ve bazı proteinler veya amino asitler gibi organik bileşiklerdir. Bu toksik ikincil metabolitlerin doğası, farklı menşei yerleri ve çevresel koşullara göre değişebilmektedir. Bazı bitki/mantar toksinlerine maruz kalmak hastalıklara ve ölümlere neden olabilmektedir.
Bazı zehirli bitkiler/mantarlar; insanlar ve hayvanlar üzerindeki olumsuz etkilerine rağmen, tıbbi ve nutrasötik potansiyele sahip olup yaşamı tehdit eden bazı hastalıkları dahi tedavi edebilecek faydayı sağlayabilmektedir. Doğrudan zehirlenme vakalarına ilaveten, zehirli bitki/mantarların şifalı bitkilerle kazara karıştırılması da istenmeyen durumların gözlenmesine neden olabilir. İntihar, hırsızlık vb. suçlarda silah olarak kullanılabilen türlerin yanısıra, olay yerinde tespit edilen bitki ve mantar emareleri delil niteliği taşıdığından adli öneme sahiptir. Bu bölümde adli botanik ve adli farmakognozi perspektifinden zehirli bitkiler ve mantarlar ele alınmaktadır.
Zehirli bitkilere ve mantarlara ilişkin spektrum çok geniş olup, bu yazı hafif ve ağır zehirlenmelere sebep olan ve bilinmesi gereken en temel bitki ve mantar türlerini, içerdikleri toksinler/psikoaktif maddeler ve zehirlenme belirtilerini sunmayı amaçlamaktadır.
Open the resolved locator · 10.5152/080202
Metadata licence: OpenAlex metadata (CC0)