go-v.orgdoi

Scenarioanalyse van het regionale aanbod van gediplomeerden van bètatechnische opleidingen

Frank Cörvers, J.A.F. van Thor · RePEc: Research Papers in Economics · 2012

  • DOI 10.26481/umarot.2012001
  • Publisher Federal Reserve Bank of St. Louis
  • Type preprint
  • Issued 2012

Not cached yet. This record was fetched live for this request and is stored after the lookup. Reopening the page should serve the cached copy.

RePEc: Research Papers in Economics · Federal Reserve Bank of St. Louis · preprint · 2012

Abstract

Het Platform Bèta Techniek heeft behoefte aan een scenarioanalyse met betrekking tot het regionale aanbod van gediplomeerden van technische opleidingen.Input voor deze studie zijn de gegevens zoals deze bij het CFI en CBS beschikbaar zijn op grond van de oktobertellingen van leerlingen en gediplomeerden, de demografische ontwikkelingen per regio alsmede de nationale prognoses in de Referentieramingen van het Ministerie van OCW.Er wordt in deze studie uitgegaan van de gediplomeerden van het mbo, hbo en wo.De belangstelling voor deze scenarioanalyse is in eerste instantie ingegeven door de grote verwachte tekorten aan technisch opgeleiden (ROA, 2007).Deze tekorten doen zich echter in verschillende mate voelen in de diverse regio's van Nederland (zie bijv.Cörvers et al., 2005).Derhalve zijn werkgevers in de regio's geïnteresseerd in het potentieel aan technisch opgeleiden dat zij in de toekomst kunnen verwachten.Uiteraard wordt dit toekomstig potentieel in belangrijke mate bepaald door de regionale bevolkingsontwikkeling.Daarnaast speelt de keuze voor een technische opleiding een rol.In het bijzonder onder vrouwen en allochtonen wordt nog weinig voor een technische opleiding gekozen.Eén van de vragen die in deze scenarioanalyse wordt beantwoord is in welke mate het totale aantal (bèta)technisch opgeleiden in een provincie kan worden vergroot als meer vrouwen en allochtonen voor een (bèta)technische opleiding kiezen (zie ook Cörvers, 2007).Voor het uitvoeren van de scenarioanalyse is het van belang om zicht te hebben op het huidige aantal gediplomeerden in technische en niet-technische opleidingen.De aantallen gediplomeerden per provincie in het basisjaar zijn het startpunt voor de prognoses van de gediplomeerden per provincie, welke zijn samengesteld volgens de zogenaamde 'participatieratio'-methode.In deze methode wordt in beginsel uitgegaan van een vaste verhouding tussen het aantal gediplomeerden per provincie en de bevolking.De vaste verhoudingen in het basisjaar zijn berekend voor de verschillende bevolkingsgroepen in de regio's wat betreft leeftijd, geslacht en herkomst.Tevens is er in het basisscenario uitgegaan van een landelijke groei (of afname) van de verhouding tussen gediplomeerden van het mbo, hbo of wo en de betreffende bevolkingsgroep.In bijlage I van dit rapport wordt uitgebreid stilgestaan bij de gebruikte data en de gevolgde methodiek.Vanwege het grote belang van de bevolkingsprognoses voor het toekomstige aantal gediplomeerden per provincie, wordt er in hoofdstuk 2 apart ingegaan op de regionale bevolkingsprognoses van het CBS.De prognoses van het aantal 15 tot 30-jarigen zijn van belang om de toekomstige ontwikkeling van het aantal gediplomeerden met een bètatechnische opleiding per provincie te bepalen.De omvang van de totale groep 15 tot 30-jarigen in Nederland neemt toe tot en met 2020.Er wordt een stijging van deze groep voorzien van iets meer dan 5,5 %-punt.Na 2020 daalt de omvang van deze groep weer enigszins.In 2025 laten de prognoses voor de groep 15 tot 30-jarigen in Nederland een toename van 3,6 %-punt zien ten opzichte van 2008.Flevoland en Noord-Holland zijn de provincies waarvoor de meeste groei te verwachten is in de omvang van de groep 15 tot 30-jarigen.Limburg laat na een aanvankelijke lichte stijging van het aantal personen in de leeftijdscategorie 15 tot 30-jarigen een sterke daling zien met bijna 11 %-punt in 2025 ten opzichte van 2008.Ook Groningen, Friesland en Noord-Brabant laten per saldo een afname zien over deze periode, hoewel in veel geringere mate.Uit het eerder genoemde basisscenario van het aantal gediplomeerden en de hierboven genoemde bevolkingsprognoses volgen de gemiddelde aandelen gediplomeerden met een bètatechnische opleiding van het mbo, hbo en wo.In paragraaf 1.2 wordt de ontwikkeling van deze aandelen tussen 2008 en 2025 geïllustreerd.Er zal blijken dat de aandelen redelijk constant blijven, omdat in het basisscenario de deelname aan techniek van de verschillende groepen wat betreft leeftijd, geslacht en herkomst slechts geleidelijk en trendmatig verandert.Hoewel er grote verschillen zijn wat betreft de deelname aan bètatechniek tussen deze groepen, bijvoorbeeld mannen volgen vaker een bètatechnische opleiding dan vrouwen, verandert de bevolkingssamenstelling niet zo sterk, waardoor de verandering in de bevolkingssamenstelling een geringe invloed heeft op het gemiddelde aandeel gediplomeerden dat met een bètatechnisch diploma het mbo, hbo of wo verlaat.Hoewel de gemiddelde aandelen gediplomeerden met een technisch diploma over het algemeen redelijk stabiel blijven, geldt dat niet voor het aantal gediplomeerden met een bètatechnisch diploma in de verschillende provincies.Deze aantallen worden immers sterk gedreven door de regionale bevolkingsprognoses, welke ook sterk verschillen tussen provincies.In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de ontwikkeling van het aantal gediplomeerden bètatechniek voor Nederland en de verschillende provincies, waarbij ook gedifferentieerd wordt naar geslacht en herkomst.1 Er zal blijken dat in Noord-Holland, Flevoland en Utrecht een behoorlijke stijging wordt verwacht van de totale groep afgestudeerden mbo techniek.Limburg laat daarentegen een daling zien van bijna 15 %-punt in dezelfde periode.Voor Groningen, Friesland, Gelderland, Zeeland en Noord-Brabant worden afnames voorzien van minder dan 5 %-punt in 2025 .De prognoses van het aantal mbo-gediplomeerden techniek voor Nederland als geheel laten een lichte stijging zien, gevolgd door een lichte daling.Tussen 2008 en 2025 komt de toename van het aantal afgestudeerden mbo techniek in Nederland nauwelijks boven de 3 %-punt uit.Ook het totale aantal afgestudeerde personen met een afgeronde technische hbo-opleiding kan sterk verschillen tussen provincies.Flevoland en Noord-Holland laten sterke stijgingen zien, terwijl er in 2025 vooral in Limburg maar ook in Groningen en Friesland minder afgestudeerde hbo-technici verwacht worden dan in 2008.Voor Nederland als geheel neemt het aantal gediplomeerden hbo techniek toe met bijna 6 %-punt.De prognoses voor de ontwikkeling van het totale aantal gediplomeerden wo techniek in Nederland laten een gestage toename zien van deze groep tot bijna 9 %-punt tussen 2008 en 2025.Groningen en vooral Limburg zijn de enige provincies waarin het aantal gediplomeerden wo techniek naar verwachting lager zal zijn in 2025 dan in 2008.Om een eventuele terugval van het aantal gediplomeerden in techniek tegen te gaan, kan er worden ingezet op het stimuleren van de keuze voor bètatechniek onder bepaalde groepen waarin bètatechniek is ondervertegenwoordigd, zoals onder vrouwen en allochtonen.In paragraaf 1.3 wordt geïllustreerd wat het resultaat is als er extra groei van het aandeel gediplomeerden techniek zou zijn onder deze groepen binnen mbo, hbo en wo.Er worden zes verschillende groepen onderscheiden waarvoor het aandeel techniek kan verschillen: vrouwelijke autochtonen, vrouwelijke westerse allochtonen, vrouwelijke niet-westerse allochtonen, mannelijke autochtonen, mannelijke westerse allochtonen en tot slot mannelijke niet-westerse allochtonen.In het algemeen kan gesteld worden dat het met name de mannelijke autochtonen zijn die voor een technische opleiding kiezen.Aangezien het aandeel techniek onder allochtonen en vrouwen achterblijft, is het beleid er voornamelijk op gericht om het aandeel techniek onder deze groepen te verhogen.In een scenarioanalyse kan het aandeel techniek naar geslacht en herkomst dus als belangrijke stuurvariabele fungeren, zeker voor regio's waarin het aantal gediplomeerden met een technisch diploma dramatisch terugloopt.De bedoeling van de scenarioanalyse in paragraaf 1.3 is dat de lezer zelf de bij dit rapport horende Excel-tool naar believen kan gebruiken.Zo is het mogelijk om een 'target' te definiëren wat betreft het gemiddelde aandeel gediplomeerden met een bètatechnisch diploma in een provincie in een bepaald jaar (tot 2025) en vervolgens na te gaan hoe groot de groei moet zijn in de verschillende bevolkingsgroepen (naar geslacht en herkomst) om de target te realiseren.Het rapport is als volgt opgebouwd.Het eerste hoofdstuk bevat de belangrijkste resultaten en gebruiksmogelijkheden van het onderzoek.In paragraaf 1.2 wordt het gemiddelde aandeel techniek per provincie besproken voor achtereenvolgens mbo, hbo en wo in de periode 2008-2025.Het gaat hierbij om het aandeel techniek in het basisscenario.In paragraaf 1.3 worden vervolgens drie voorbeelden gegeven van simulaties met de bijbehorende Excel-tool.Er wordt geïllustreerd wat de verwachte toename van het aantal gediplomeerden (bèta)techniek zou zijn, indien er meer allochtonen en vrouwen voor techniek zouden kiezen.1.Bijlage II bevat bovendien alle figuren die niet expliciet in hoofdstuk 3 aan de orde komen.

Open the resolved locator · 10.26481/umarot.2012001

Metadata licence: OpenAlex metadata (CC0)